بازار لوازم‌خانگی در تله تورم انتظاری | قیمت لوازم‌خانگی کاهش می‌یابد؟

به گزارش همشهری آنلاین، درحالی‌که قیمت لوازم‌خانگی در بازار به‌صورت روزانه و حتی ساعتی تغییر می‌کند، فعالان این صنعت می‌گویند ریشه بحران تنها در افزایش نرخ ارز نیست، بلکه مجموعه‌ای از عوامل شامل رکود طولانی بازار، ناترازی انرژی، اختلال در تأمین مواد اولیه، هزینه‌های حمل‌ونقل، محدودیت‌های ارزی و فضای نااطمینانی ناشی از جنگ و تحولات منطقه‌ای، بازار را به مرز بحران رسانده است.

بیماری لوازم‌خانگی از زمان کرونا

احسان فدایی، کارشناس حوزه صنعت لوازم‌خانگی، در برنامه دست به نقد تلویزیون همشهری، با اشاره به رکود عمیق بازار گفت صنعت لوازم‌خانگی از دوران کرونا وارد شرایطی شد که دیگر هرگز به وضعیت عادی بازنگشت.

به گفته او، تغییر سبک زندگی مردم و افت قدرت خرید باعث شد لوازم‌خانگی از «کالای ضروری» به کالایی تبدیل شود که خانوارها در شرایط سخت اقتصادی نخستین گزینه حذف آن از سبد مصرفی را انتخاب می‌کنند.

او با توصیف وضعیت بازار در ماه‌های پایانی سال گذشته اظهار کرد بسیاری از فروشندگان هفته‌ها بدون صدور حتی یک فاکتور فروش فعالیت می‌کردند و بازار عملاً قفل شده بود.

به گفته فدایی، تورم انباشته تولید در کنار رکود فروش، هزینه‌های سنگینی را بر تولیدکنندگان و فروشندگان تحمیل کرد.

عوامل گرانی لوازم‌خانگی

این کارشناس بازار لوازم‌خانگی تأکید کرد: از ماه‌ها قبل، فعالان این صنعت افزایش شدید قیمت‌ها را پیش‌بینی کرده بودند.

او گفت شاخص تورم تولیدکننده نشان می‌داد بازار در ابتدای امسال با جهش قیمتی ۷۰ تا ۱۰۰ درصدی مواجه خواهد شد؛ موضوعی که به گفته او با وقوع جنگ، اختلال در تأمین مواد اولیه و تشدید نگرانی‌ها شدت گرفت.

فدایی توضیح داد که بخش مهمی از مواد اولیه صنعت لوازم‌خانگی از صنایع فولادی و پتروشیمی تأمین می‌شود و آسیب یا اختلال در این بخش‌ها مستقیماً روی قیمت تمام‌شده اثر می‌گذارد.

به گفته او، قیمت برخی مواد اولیه طی ماه‌های اخیر چند برابر شده؛ به‌طوری‌که قیمت ورق فولادی از حدود کیلویی ۸۰ هزار تومان به بیش از ۲۲۰ هزار تومان رسیده و برخی مواد پتروشیمی نیز تا پنج برابر افزایش قیمت داشته‌اند.

او همچنین با اشاره به شرایط بازار گفت بسیاری از فروشندگان به دلیل نگرانی از تأمین مجدد کالا، تمایل چندانی به فروش ندارند و بازار درگیر «تورم انتظاری» شده است؛ وضعیتی که در آن فعالان بازار تصور می‌کنند قیمت‌ها همچنان افزایش خواهد یافت.

فدایی در بخش دیگری از سخنان خود به جهش قیمت کالاهای خارجی اشاره کرد و گفت: برخی مدل‌های لوازم‌خانگی خارجی که پیش‌تر حدود ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون تومان قیمت داشتند، اکنون به محدوده ۷۰۰ میلیون تومان رسیده‌اند.

او تأکید کرد: حتی تولیدکنندگان داخلی نیز با افزایش شدید هزینه‌ها مواجه‌اند و برخی از آن‌ها تردید دارند که در آینده بتوانند با این قیمت‌ها همچنان تولید را ادامه دهند.

بازار کشش ندارد

در مقابل، نسرین اوجاقی، دبیر کل انجمن صنایع لوازم‌خانگی ایران، روایت متفاوتی از رفتار تولیدکنندگان ارائه داد و تأکید کرد: برخلاف برخی ادعاها، کارخانه‌ها تمایل زیادی به فروش دارند اما بازار کشش خرید ندارد.

او گفت: سال گذشته صنعت لوازم‌خانگی با رکود بی‌سابقه‌ای روبه‌رو شد و پس از جنگ ۱۲ روزه، تقاضا به‌شدت افت کرد. به گفته اجاقی، انبارها نه به دلیل احتکار، بلکه به دلیل نبود مشتری پر شده‌اند و تولیدکنندگان برای حفظ اشتغال و تأمین سرمایه در گردش، نیازمند فروش کالا هستند.

دبیر کل انجمن صنایع لوازم‌خانگی ایران همچنین اعلام کرد: بسیاری از واحدهای تولیدی اکنون با حدود ۵۰ درصد ظرفیت فعالیت می‌کنند؛ موضوعی که به گفته او بیشتر ناشی از مدیریت مصرف مواد اولیه و نگرانی نسبت به آینده تأمین مواد است.

قیمت کاهش می‌یابد؟

اوجاقی با اشاره به رشد هزینه‌های تولید گفت: قیمت مواد اولیه، ارز، دستمزد، حمل‌ونقل و هزینه‌های جانبی به‌شدت افزایش یافته و در چنین شرایطی انتظار کاهش قیمت منطقی نیست.

او تأکید کرد: حتی در بهترین سناریو، قیمت‌ها در آینده ثابت خواهند ماند و احتمال کاهش قیمت تقریباً وجود ندارد.

اوجاقی همچنین خواستار اجرای سیاست‌های «تحریک تقاضا» شد و گفت: اگر دولت به تقویت قدرت خرید مردم کمک نکند، رکود موجود می‌تواند به بحران اشتغال در صنعت لوازم‌خانگی منجر شود.

این فعال صنعتی تأکید کرد: حمایت از فروش لوازم‌خانگی صرفاً حمایت از تولیدکننده نیست، بلکه به گردش اقتصاد، حفظ اشتغال و تأمین نیاز مصرف‌کنندگان کمک می‌کند.

درمجموع، آنچه از اظهارات دو مهمان این گفت‌وگوی تلویزیونی برمی‌آید، تصویری از صنعتی است که هم‌زمان زیر فشار رکود، تورم، نااطمینانی و افت شدید قدرت خرید قرار گرفته؛ بازاری که در آن نه مصرف‌کننده توان خرید دارد و نه تولیدکننده چشم‌انداز روشنی برای آینده می‌بیند.